درس یازدهم:عهد و پیمان

qasem54 فارسی هفتم

معنی واژه های درس

متواضع: فروتن

توصیه:سفارش

مکث:درنگ و سکون

موظف:وظیفه دار

صخن:میدان،حیاط

خصلت:ویژگی

امان:آسایش


خود ارزیابی

١ عهد و پیمان شهید رجایی با شاگردانش چه بود؟ من دیر نمی آیم،شما هم دیر نیایید۲-من غیبت نمی کنم ،شما هم غیبت نکنید۳-من به شما دروغ نمی گویم،شما هم به من دروغ نگویید۴-من به هر قولی که به شما بدهم وفا می کنم شما هم به هر قولی که به من می دهید وفا کنید
٢ چرا مصطفی در هنگام کمک به پیرمرد کمی مکث کرد؟انگار کسی به او گفت: مصطفی این کار را نکن.خودت بیشتر به این پول احتیاج داری.اگر دستکش بخری دیگر مجبور نیستی دست هایت را به هم بمالی تا گرم شوند
٣ به کاری که مصطفی کرد، «ایثار » می گویند. نمونه ای دیگر از ایثار را ذکر کنید.ریز علی خواجوی دهقان فداکار ،در غروب یک روز سرد پاییزی متوجه ریزش کوه و مسدود شدن راه آهن شد.با وجود سرمای زیاد پیراهنش را درآورد و به چوبدستی بست و آن را آتش زد و به سمت قطار دوید تا از یک حادثه دلخراش مرگ مسافران جلوگیری کند.قطار متوقف شد و جان مسافران از مرگ حتمی نجات پیدا کرد.

٤ ………………………………………………………………………


دانش های زبانی و ادبی

نکتۀ اوّل
به این جمله ها توجّه کرده، دربارهٔ آنها گفت وگو کنید:
 من به کتابخانه رفتم.
 ما در بازار آقای امیری را دیدیم.
 تو از فرصت های خوب استفاده می کنی.
 شما بسیار خوب بازی کردید.
 او حقیقت را گفت.
 آنها به مشهد سفر کردند

چنان که در درس گذشته آموختیم فعل ویژگی هایی دارد که یکی از آنها «زمان » است. علاوه بر
زمان ویژگی دیگر فعل، شخص است. منظور از شخص این است که فعل جمله را گوینده، شنونده، یا
شخص دیگری انجام می دهد مثلاً در جملهٔ اول و دوم گوینده، کاری را انجام می دهد. )در جملهٔ اوّل
«فعل رفتن » را «من » انجام می دهم و در جملهٔ دوم فعل «دیدن » را «ما » انجام می دهیم( در این صورت،
فعل به اوّل شخص دلالت دارد. در جملهٔ سوم و چهارم شنونده، کاری انجام می دهد؛ در این صورت،
فعل، دوم شخص است. در جمله های پنجم و ششم، شخص دیگری غیر از گوینده و شنونده، کار را
انجام می دهد؛ در این صورت، فعل به سوم شخص اشاره دارد.

شخصفعل
اوّل شخص )گوینده(رفتم  رفتیم
دوم شخص )شنونده(رفتی  رفتید
سوم شخص )شخص دیگری غیر از گوینده و شنونده(رفت  رفتند

اگر به جدول بالا دقّت کنید متوجّه می شوید که گوینده )اوّل شخص( می تواند یک نفر باشد )رفتم(
یا بیشتر از یک نفر )رفتیم( به عبارت دیگر مفرد باشد یا جمع، همین طور شنونده )دوم شخص( می تواند
یک نفر باشد )رفتی( یا بیشتر از یک نفر )رفتید(، سوم شخص هم مانند اول شخص و دوم شخص
می تواند یک نفر باشد )رفت( یا بیشتر از یک نفر )رفتند(. یکی را مفرد و بیش از یکی را جمع می نامیم

شخصمفردجمع
اول شخصرفتمرفتیم
دوم شخصرفتیرفتید
سوم شخصرفترفتند

نکتۀ دوم
خاطره نویسی هم چون نامه نگاری و سفرنامه نویسی یکی از انواع نوشتن است. هرگاه صحنه ها یا
حادثه هایی را که در زندگی روی داده یا مشاهده شده است، بازگو کنیم یا بنویسیم، به آن خاطره گویند.
هنگام گفتن یا نوشتن خاطره، به همهٔ نکاتی که خاطره را مستند می کند، باید اشاره کنیم. خاطره نوشته ای
است شخصی که معمولاً زیبا، عاطفی و پرجاذبه است.
اساس بسیاری از داستان ها، فیلم ها و آثار هنری، خاطرات است


فعالیت نوشتاری
١ کلمه های هم خانواده را پیدا کنید و در کنار یک دیگر بنویسید.
توصیه، خصلت، منتظر، موظّف، ضعف، وظیفه، نظارت، خصال، وصی، ناظر، وظایف، ضعیف،
وصیّت، تضعیف
توصیه-وصیت-وصی          خصلت-خصال        منتظر-نظارت-ناظر             موظف-وظیفه-وظایف         ضعف-ضعیف-تغعیف
٢ جدول زیر را کامل کنید.

فعلشخصشمار
گرفتماول شخصمفرد
دیدیددوم شخصجمع
آمدسوم شخصمفرد
می شنویماول شخصجمع
خواهند رفتسوم شخصجمع
 در املای کلمات مرکّب، نوشتن هر دو شکل(جدانویسی و سرهم نویسی)درست
است، مانند: خوش حال/ خوشحال، کتاب خانه/ کتابخانه
 کلمهٔ صَلاح به معنی خیر و نیکی و کلمهٔ سِلاح به معنی ابزار جنگ است. در
هنگام نوشتن املا به تلفّظ و معنی آنها دقّت کنیم.

٣ در جمله های زیر، املای صحیح واژه را در جای خالی قرار دهید.
الف( برای زیارت حرم مطهّر حضرت معصومه (س) دم در ……… از اتومبیل پیاده شدیم.
(سحن، صحن)
ب( سکّه ها ……… و داخل دست پیرمرد قرار گرفتند. (غلتیدند، غلطیدند)

 یکی از راه های پرورش ذهن خلّق، خاطره نویسی است، خوب است دفتر یادداشتی برای ثبت
رویدادهای روزانه داشته باشیم.
 ساده ترین اتّفاق ها و حوادث هم می تواند سرآغاز نوشتن یک خاطرهٔ ماندگار باشد

٤ خلاصهٔ درس «گرمای محبّت » را به صورت خاطره از زبان شهید چمران بنویسید
٥ خاطره ای از کودکی پدر یا مادرتان بنویسید.
٦ دربارهٔ ضرب المثل «پشیمان نگردد کس از کار نیک » دوسطر بنویسید.انسان با انجام عمل نیک به اجر و قرب معنوی و آرامش درونی می رسد.نیکی او باعث جذب خوبی ها و خیرات می شود و او را نزد همگان سربلند و سر افراز می کند.بنابراین هیچ کس از انجام کار خیر پشیمان و متضرر نمی شود.
٧ متن زیر از کتاب «نورالدّین پسر ایران » آورده شده است؛ آن را بخوانید و به سلیقهٔ خود ادامه
دهید و فعل های آن را مشخص کنید.
«گاهی عاجزانه از دکتر می خواستم بی هوشم کند تا ساعاتی از درد رها شوم. می گفت: «نمی شه،
اگه بی هوشت کنیم، می میری! »
در آن دقایق، مرگ برایم خواستنی تر از تحمّل زجر بود امّا مثل این که تقدیر من صبر بر همهٔ دردها
بود؛ درد زخم های تنم و درد جاماندن از شهدایی که خالصانه جان بر کف نهادند و برای سرافرازی و استقلال میهن پا به عرصه جهاد نهادند و سرانجام به عروج ملکوتی پیوستند.گاه با جود می اندیشم شهادت سزاوار کسانی بود که وجودشان با عشق الهی درآمیخته و فاصله ای بین عاشق و معشوق نمانده بود.ولی من جامانده از قافله شهدا بودم.کاش پرنده روحم سبکبال از قفس تنم رها می شد و مرا از طعم خوش شهادت بهره مند می نمود.

شاید دوست داشته باشید:

خوب جهان راببین

درس دوم فارسی هشتم : خوب جهان راببین

لغات و ترکیبات درس ۲ ( خوب جهان را ببین) دلایل : جمع دلیل  علت ها بی همتا : بی […]

نیایش هفتم

۱)خداوندا، به حقّ نیک مردان                   که احوال بَدَم را نیک گردان خدایا تو را به حق انسان های نیکوکار قسم […]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

سه × 5 =