درس دهم :قلم سحرآمیز

درس دهم :قلم سحرآمیز

qasem54 فارسی هشتم

 معنی واژگان و آرایه های درس ۹ قلم سحر آمیز و دو نامه

                                                                قلم سحر آمیز

سرداران : فرماندهان            دلیرانه: شجاعانه         می­ لغزید: سُر می­ خورد

۱- ای هُدهُدِ صبا! به صبا می­فرستمت                        بنگر که از کُجا به کجا می­فرستمت

هدهد: پرنده ی شانه به سر            صبا: باد صبحگاهی       سبا : نام سرزمینی است      

هدهد صبا: اضاف­ی تشبیهی           بین صبا و سبا آرایه ی جناس هست

این بیت تلمیح دارد:۱-به داستان حضرت سلیمان(ع) ۲-به آیه ی اذهب بکتابنا هذا(سوره ی نمل)      

معنی : ای پیام­ آور صبحگاهی! تو را به سرزمین سبا می­فرستم. نگاه کن که تو را به کجا می ­فرستم؟!

۲-حیف است طایری چو تو در خاکدان غم                  زین جا به آشیانِ وفا می­ فرستمت

حیف: ستم، ظلم                 طایر: پرنده                خاکدان غم: زمین غم ­آلود

معنی: پرنده‌ای چون تو حیف است در دنیای خاکی باشد. (انسان در دنیای خاکی زندگی می‌کند.) بنابراین تو را به سمت سر منشأ عشق و وفاداری می‌فرستم. (جایگاه خاکی را به سوی جایگاه معنوی ترک کن)

دونامه

بیدادگری: ظلم               نیرنگ: حیله                   تقلید: پیروی

فتوا: دستور دینی        تحریم: حرام شمردن، حرام دانستن         الیوم: امروز ، هم اکنون

استعمال: استفاده           در حکم: مانند                  محاربه: جنگ

تنگنا: محدودیّت    توطئه: حیله ، مقدمه چینی برای رسیدن به امری

استعمار = آبادانی خواستن ، در مفهوم سیاسی به معنی تسلط کشور قدرتمند بر کشور ضعیف تر برای غارت منابع آن کشور است / استعمال = استفاده کردن ، به کار بردن

/ تنگنا = سختی ،دشواری

/ توطئه = نقشه کشیدن برای نابودی کسی یا چیزی

/ خاکدان = محل ریختن خاک روبه ، در اینجا مقصود از این جهان است

/ سبا = نام سرزمینی در عربستان که ملکه ای قدرتمند به نام بلقیس داشت

/ سحر آمیز = فریبنده ، آمیخته به جادو

/ صبا = باد خنکی که از شمال شرقی می وزد

/ طایر = پرنده ، پرواز کننده

/ محاربه = با یکدیگر جنگیدن

/ مرجع تقلید = مجتهدی که در مسائل دینی از او پیروی کنند

/ منزلت = شان ، درجه ، مقام

/ نیرنگ = سحر ، جادو

/ هد هد = شانه بسر ، یکی از پرندگان حضرت سلیمان .


خود ارزیابی

١ . سیّد جمال الدّین اسدآبادی در چه زمینه هایی استعداد داشت؟ آگاهی به امور سیاسی و اجتماعی زمان خود ، آگاه در علوم دینی و مسلط به زیان های فارسی ، عربی ، انگلیسی و فرانسوی

٢ . چه رابطه ای بین شعر حافظ و نقّاشی کمال الدّین بهزاد بود؟ هم نقاشی که پرواز مرغی رو به آسمان بود و هم مضمون شعر حافظ هردو آینده ی روشن و رشد و تعالی را نشان می داند

٣ . چرا روحانیّت و چهره های علمی  فرهنگی تأثیر بیشتری در جامعه دارند؟ چون این افراد در علوم دینی و سایر علوم صاحب نظر هستند و در میان مردم شناخته شده اند و مردم به گفته های این افراد اعتماد دارند به همین دلیل تاثر بیشتری بر اقشار مختلف جامعه دارند



دانش ادبی: جناس

به این واژ ه ها توجه کنید:
« صبا و سبا » ، « آرام، رام »
در این کلمات، حروف مشترکی دیده می شوند که از یک جنس هستند، به این گونه واژه ها
که شعر و نثر را زیباتر و خوش آهنگ تر می کنند، «جناس » می گویند.
به نمونه های زیر توجه کنید و جناس ها را بیابید.
ای نام تو بهترین سرآغاز بی نام تو نامه کی کنم باز؟
شرف مرد به جود است و کرامت به سجود هر که این هر دو ندارد عدمش به ز وجود


فعالیت های نوشتاری

۱-در متن درس، دو واژه بیابید که شکل نوشتاری و گفتاری آنها مانند «شنبه » متفاوت باشد. استانبول و تنباکو

۲-در هر یک از جمله های زیر، گروه اسمی و وابسته های آن را مشخّص کنید.

شعر زیبا، هم در گزینش لفظ و هم در بیان معنا توجه مخاطب را برمی انگیزد

گروه اسمی وابسته
 شعر زیبا شعر: هسته             زیبا :صفت بیانی وابسته پسین
 گزینش لفظ گزینش هسته لفظ: مضاف الیه وابسته پسین
 بیان معنا بیان: هسته معنا: مضاف الیه وابسته پسین
 توجه مخاطب توجه :هسته مخاطب: مضاف الیه وابسته پسین

میرزای بزرگ، مرجع شجاع، فتوای تاریخی را نوشت

 گروه اسمی وابسته
 میرزای بزرگ بزرگ صفت بیانی وابسته پسین
 مرجع شجاع  شجاع صفت بیانی وابسته پسین
 فتوای تاریخی تاریخی صفت بیانی وابسته پسین

۳- در نمونه های زیر، جناس ها را بیابید.

الهی، چون تو حاضری، چه جویم و چون تو ناظری، چه گویم؟(علّامه حسن زاده آملی) حاضری و ناظریجویم و گویم

سرو چمان من چرا میل چمن نمی کند همدم گل نمی شود، یاد سمن نمی کند (حافظ) چمان و چمن -چمن و سمن

نه هر چه به قامت مهتر، به قیمت بهتر. (گلستان سعدی) قامت و قیمت – مهتر و بهتر

شاید دوست داشته باشید:

نیایش پایانی کتاب فارسی هشتم

نیایش پایانی کتاب فارسی هشتم

نیایش پایانی کتاب فارسی هشتم الـهی جـانـب مـن کـن نـگـاهــی                             مـرا بـنما به سوی خویش راهـی خدایا! سوی من نگاهی […]

روان خوانی :آن سوی پنجره

روان خوانی :آن سوی پنجره

معنی واژه های روان خوانی             بیان: گفتار توصیف کردن: شرح دادن خاص: ویژه دل انگیز: دلربا دل باخته: دل بسته […]

راه خوشبختی

درس هفدهم: راه خوشبختی

لغات درس هفدهم راه خوشبختی  جزر ومدّ :پایین رفتن وبالا آمدن آب دریا مسلماً :قطعاً، یقیناً،بی گمان غنیمت :مناسب دانستن […]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

1 × 5 =